آیا ماهی جیوه دارد ؟ بله

آیا ماهی جیوه دارد ؟ بله
آیا خوردن ماهی به خاطر داشتن جیوه ، برای سلامتی خطرناک است ؟
آیا ماهی جیوه دارد ؟ بله
جیوه در دریاچه ها و رودخانه ها توسط باکتریها و فرآیندهای دیگر به متیل جیوه تبدیل می شود.
این ترکیب با عبور آب از آبشش ماهی و تغذیه وارد بدن ماهی و دیگر آبزیان می شود.
جیوه با پیوند محکم به پروتئین های موجود در همه بافت های ماهی از جمله عضلات متصل شده و با روش شستن و تمیز کردن یا پخت و پز از بین نمی رود.
 
 
مقدار بسیار کمی از جیوه در آب حل شده و تحت تاثیر باکتری ها تغییر شیمیایی می یابد و به متیل جیوه که شکل سمی تر جیوه است تبدیل می شود.
متیل جیوه معمولا پس از ورود به معده ، به آسانی جذب و به آهستگی دفع می گردد.
متیل جیوه در بدن ماهی ، اتصالات محکم را با عضلات و سایر بافت ها تشکیل می دهد.
فرآیند پخت ماهی تاثیر چندانی در کاهش مقدار متیل جیوه ندارد
تجمع بیش از اندازه جیوه در بدن در سیستم عصبی اختلال ایجاد می کند و نهایتا منجر به بی حسی و خارش انگشتان دست ، پا و لب ها می شود
همچنین سبب می شود تا کودکان دیرتر از موعد مقرر شروع به صحبت کردن و راه رفتن کنند
از دیگر عوارض آن می توان به درد های مفصلی و ماهیچه ای و افزایش خطر حملات قلبی اشاره کرد
 
 
سطح جیوه در ماهی به صورت قسمت در میلیون (ppm) اندازه گیری می شود. در اینجا میانگین سطوح در انواع مختلف ماهی و غذاهای دریایی ، از بالاترین تا پایین ترین آمده است
اره ماهی : 0.995 ppm
کوسه : 0.979 ppm
شاه ماهی : 0.730 ppm
ماهی تن درشت چشم : 0.689 ppm
مارلین : 0.485 ppm
کنسرو ماهی تن : 0.128ppm
کد : 0.111 ppm
خرچنگ آمریکایی : 0.107 ppm
ماهی سفید : 0.089 ppm
شاه ماهی : 0.084 ppm
هیک : 0.079 ppm
ماهی قزل آلا : 0.071 ppm
خرچنگ : 0.065 ppm
هادوک : 0.055 ppm
سفیده سفید : 0.051 پی پی ام
ماهی خال مخالی اقیانوس اطلس : 0.050 ppm
خرچنگ : 0.035 ppm
پولاک : 0.031 ppm
گربه ماهی : 0.025 ppm
ماهی مرکب : 0.023 ppm
ماهی قزل آلا : 0.022 ppm
آنچوی : 0.017 ppm
ساردین : 0.013 ppm
صدف : 0.012 ppm
گوش ماهی : 0.003 ppm
میگو : 0.001 ppm
 
 
ماهی های بدون جیوه و کم جیوه

1. شانک صورتی
2. هامور
3. شعری
4. کفشک
5. سرخو
6. زبان
7. حلوا سفید
8. حلوا سیاه
9. سالمون نروژی

تقریباً در تمام ماهی ها مقدار بسیار کمی جیوه وجود دارد ، ولی برای بیشتر افراد جامعه ، در رابطه با مصرف ماهی و دریافت جیوه ، مشکلی وجود ندارد.
 
 
عموما ماهی هایی که طول عمر بیشتری دارند ، مقدار جیوه بیشتری در بدنشون وجود داره
ماهی های با مقدار زیاد جیوه
کوسه ماهی
مارلین
اره ماهی
نیزه ماهی

کدام ماهی را بخوریم ؟
در مورد مصرف ماهی های متداول مانند ماهی های جنوب و میگو که مقدار متیل جیوه کمتر از 0/2 ppm می باشد ، نگرانی وجود ندارد
 
 
انسان ها چگونه جیوه منابع آبی را زیاد می کنند ؟
منابع انسانی نزدیک ، مانند سوزاندن زغال سنگ و استخراج آهن ، می توانند منابع آب را با متیل جیوه که به طور مؤثر در بدن ماهی ها جذب می شود ، آلوده کنند.
در نتیجه فعالیت های انسان و اساساً ضایعات خانگی و صنعتی و به خصوص سوخت های فسیلی مانند ذغال سنگ، در سال حدود دو تا سه هزار تن دیگر جیوه به اتمسفر اضافه می شود.
مقدار جیوه در مناطقی که آلودگی های صنعتی جیوه (مانند پسآب های کارخانه های پتروشیمی) دارند ، افزایش چشم گیری می یابد.
منابع انسانی انتشار جیوه عبارتند از : سوزاندن زغال سنگ ، تولید سیمان ، پالایش نفت ، استخراج معدنی طلا در مقیاس کوچک ، ضایعات محصولات مصرفی ، آمالگام دندان ، صنعت کلر قلیایی ، تولید کلرید وینیل و معدن ، ذوب و تولید آهن و فلزات دیگر
مقدار کل جیوه آزاد شده توسط بشر در سال 2010 حدود 1960 تن برآورد شد.
بخش اعظم آن از سوزاندن زغال سنگ و استخراج طلا حاصل می شود که به ترتیب 24% و 37% از کل تولیدات انسانی را تشکیل می دهند.
جیوه در کشور آمریکا اغلب از نیروگاه ها می آید که حدود 50 درصد از انتشار جیوه کشور را آزاد می کنند.
در کشور غنا استخراج طلا به ترکیبات جیوه نیاز دارد که منجر به دریافت مقادیر قابل توجهی جیوه توسط کارگران در حین انجام کار می شود.
 
 
طعم کوسه ماهی و شمشیرماهی مخصوصا هنگامی که کبابی شوند ، بی نظیر است اما گزارش ها حاکی از آن است که این ماهی ها و تعدادی از ماهی های بزرگ دیگر که طول عمر بیشتری دارند ، ممکن است حاوی متیل جیوه بیشتر از مقادیر حد مجاز ( ppm 1) باشند که همین مساله باعث دلسردی طرفداران این دسته از ماهی ها می شود.
البته متخصصان ، مصرف کم و به ندرت (حداکثر یک بار در هفته) این دسته از ماهی ها را در غالب یک رژیم غذایی متعادل بی خطر می دانند.
ماهی هایی که حاوی مقادیر بالایی جیوه هستند ، عبارتند از : کوسه ماهی ، مارلین ، اره ماهی ، نیزه ماهی ، ماهی های درخشان ، ماهی روغنی اروپای شمالی و ماهی نارنجی دریایی.
 
 
خطرات تجمع بیش از اندازه جیوه در بدن
آلودگی جیوه باعث ایجاد طیف گسترده ای از علائم در ارگانیسم ها می شود و به ویژه بر کلیه ها و سیستم های عصبی تأثیر می گذارد.
در حالی که ممکن است سطوح پایین این عنصر برای ارگانیسم های مختلف کشنده نباشد ولی اثرات سمی مانند اختلال در تولید مثل ، رشد عصبی ، توانایی یادگیری و تغییرات رفتاری مشهود خواهد بود و حتی می تواند منجر به افزایش مرگ و میر و خطر ابتلا به حیوانات وحشی شود.
جالب است بدانید ترکیبات جیوه معدنی به آسانی از طریق موانع خون یا مغز جابجا نمی شوند ، اما در کلیه ها تجمع می یابند. جذب جیوه معدنی بر اساس نوع نمک معدنی متفاوت است.
در بدن ، کلیه ها بالاترین غلظت همه اشکال جیوه را جمع می کنند ، اما جیوه می تواند در مغز ، سیستم عصبی مرکزی ، کبد و در واقع در بیشتر اعضای بدن نیز متمرکز شود.
از عوارض تجمع بیش از اندازه جیوه در بدن می توان به اختلال در سیستم عصبی ، بی حسی و خارش انگشتان دست ، پا و لب ها ، دردهای مفصلی و ماهیچه ای و افزایش خطر حملات قلبی اشاره کرد. جیوه و ترکیبات آن باعث می شوند کودکان دیرتر شروع به صحبت کردن و راه رفتن کنند.
تجمع بیش از اندازه جیوه در بدن در سیستم عصبی اختلال ایجاد می کند و نهایتاً منجر به بی حسی و خارش انگشتان دست ، پا و لب ها می شود.
همچنین سبب می شود تا کودکان دیرتر از موعد مقرر ، شروع به صحبت کردن و راه رفتن کنند.
از دیگر عوارض آن می توان به دردهای مفصلی و ماهیچه ای و افزایش خطر حملات قلبی اشاره کرد.
در طول دوران جنینی ، جنین به علت رشد سریع سیستم عصبی در برابر اثرات سمی مقادیر بالای متیل جیوه آسیب پذیرتر است.
متیل جیوه به راحتی از جفت عبور می کند و غلظت جیوه در گلبول های قرمز خون جنین 30 درصد بیشتر از مقدار خون مادر است.
متیل جیوه تأثیرات مخربی بر رشد جنین دارد که 5 تا 10 برابر تأثیرات مخرب آن بر انسان بالغ است.
این ترکیب می تواند از سد خونی و مغزی و جفت عبور کند و این امکان را می دهد تا مستقیماً با سلول های مغز جنین واکنش نشان دهد.
 
 
علائم قرار گرفتن در معرض سطوح بالای متیل جیوه
اضطراب
افسردگی
تحریک پذیری
مشکلات حافظه
بی حسی
کمرویی پاتولوژیک
لرزش
بیشتر اوقات ، مسمومیت با جیوه در طول زمان ایجاد می شود. با این حال، شروع ناگهانی هر یک از این علائم می تواند نشانه ای از سمیت حاد باشد.
در صورت مشکوک شدن به مسمومیت با جیوه ، فوراً با پزشک خود تماس بگیرید
 
 
بزرگسالان مبتلا به مسمومیت پیشرفته جیوه ممکن است موارد زیر را نیز تجربه کنند :
مشکلات شنوایی و گفتاری
عدم هماهنگی
ضعف عضلانی
از دست دادن اعصاب دست و صورت
مشکل در راه رفتن
تغییر بینایی
مسمومیت با جیوه همچنین می تواند رشد جنین و اوایل دوران کودکی را مختل کند. نوزادان و کودکان خردسالی که در معرض سطوح بالای جیوه قرار گرفته اند ممکن است در موارد زیر دچار تاخیر شوند :
شناخت
مهارت های حرکتی ظریف
رشد گفتار و زبان
آگاهی بصری ، فضایی
 
 
قرار گرفتن در معرض جیوه می تواند منجر به مشکلات رشدی در مغز شود که می تواند بر عملکردهای فیزیکی مانند مهارت های حرکتی نیز تأثیر بگذارد. به گفته صندوق دفاع از محیط زیست ، برخی از کودکانی که در سنین پایین در معرض جیوه قرار می گیرند ممکن است دچار ناتوانی های یادگیری شوند. بزرگسالان مبتلا به مسمومیت با جیوه ممکن است آسیب دائمی مغز و کلیه داشته باشند.
نارسایی گردش خون یکی دیگر از انواع احتمالی عارضه است. مطالعات اخیر همچنین قرار گرفتن در معرض فلزات سنگین مانند جیوه را با شرایطی مانند آلزایمر ، پارکینسون ، اوتیسم ، افسردگی و اضطراب مرتبط می کند.
با این حال ، مطالعات بیشتری برای تایید این ادعا مورد نیاز است. علاوه بر این ، قرار گرفتن در معرض جیوه با فشار خون بالا ، افزایش خطر حملات قلبی و کلسترول LDL بد بالاتر مرتبط است.
یک مطالعه بر روی 1800 مرد نشان داد که افرادی که دارای بالاترین سطح جیوه هستند ، دو برابر بیشتر از مردانی که سطوح جیوه کمتری دارند ، به دلیل مشکلات قلبی جان خود را از دست می دهند.
با این وجود ، مزایای تغذیه ای ماهی احتمالاً بر خطرات ناشی از قرار گرفتن در معرض جیوه بیشتر است تا زمانی که مصرف ماهی با جیوه بالا تعدیل شود
 
 
چه ماهی ای را بخوریم ؟
پژوهشگران دانشگاه هاروارد توصیه می کنند ، زنان باردار یا زنانی که قصد باردار شدن دارند و نیز مادران شیرده باید از مصرف گورماهی ، کوسه ماهی و شمشیرماهی خودداری کنند تا میزان دریافت جیوه در آنها به حداقل برسد ، اما باید در هفته حدود 360 گرم از سایر انواع ماهی را مصرف کنند.
هر چند مصرف یک یا دو وعده ماهی در هفته ، کمک بسیار زیادی به حفظ سلامت انسان می کند ، اما باید از انواع ماهی هایی که حاوی مقادیر زیادی جیوه هستند خودداری کرد.
در مورد مصرف ماهی های متداول مانند ماهی آزاد و میگو که مقدار متیل جیوه کمتر از ppm 0/2 می باشد ، نگرانی وجود ندارد.
اگر جزء آن دسته از افرادی هستید که خودتان به ماهی گیری علاقه دارید ، سعی کنید حتی الامکان در آب های آلوده ماهی گیری نکنید.
گونه هایی از ماهی که به سبب غریزه از کف نهرها تغذیه می کنند مانند گربه ماهی ، آلاینده های بیشتری را وارد شکم خود می کنند.
 
 
مقدار جیوه در ماهی های مختلف
آژانس حفاظت از محیط زیست ایالات متحده آمریکا (EPA) ، مقدار مجاز متیل جیوه موجود در بافت ماهی را μg/g.dw 0.3 و سازمان بهداشت جهانی (WHO) مقدار مجاز آن را μg/g.dw 0.5 تعیین کرده اند.
بطور کلی هر چه ماهی بزرگ تر، مسن تر و گوشت خوارتر باشد حاوی جیوه بیشتری است علاوه بر این ماهیانی که در محیط زیست بسته مانند دریاچه خزر و رودخانه های محل ورود ترکیبات شیمیایی زندگی می کنند حاوی جیوه بیشتری هستند.
در ایران بررسی صورت گرفته بر روی ماهی های دریای خزر و خلیج فارس نشان داده است که کفشک ماهی (در بندرعباس و بندر لنگه) ، کوسه ماهی (خلیج فارس) ، ماهی سفید بزرگ (دریای خزر) و شگ ماهی (خزر) حاوی مقادیر بالاتری جیوه هستند.
در عوض سالمون ، کپور ، آنچویی ، قزل آلا ، کفال طلایی ، کولی ایرانی و سرخ باله ماهی هایی هستند که کمترین مقدار جیوه در بدن آنها یافت شده است.
در هر صورت به دلیل ارزش غذایی بالای ماهی نمی توان به دلیل حضور جیوه از مصرف این منبع پروتئینی ارزشمند چشم پوشی کرد.
ضمن اینکه مطالعات نشان داده اند مصرف یک تا دو بار ماهی در هفته نمی تواند بطور قابل توجهی انسان را در معرض سمیت جیوه قرار دهد.
در هر صورت برای کمترین آسیب و کسب بیشترین منفعت از آبزیان و ماهی ها که حاوی مواد مغذی مهمی برای حفظ سلامتی هستند توصیه می شود از ماهی های حاوی جیوه کمتر استفاده کنید و از ماهیگیری در آب آلوده و مصرف آنها پرهیز کنید.
 
 
سازمان های دولتی ایالات متحده توصیه می کنند که سطح جیوه خون خود را زیر 5.0 میکروگرم در لیتر نگه دارید.
خوردن ماهی های زیاد به ویژه گونه های بزرگتر با سطوح بالاتر جیوه در بدن مرتبط است.
مسمومیت با جیوه با معاینه فیزیکی و آزمایش خون و ادرار تشخیص داده می شود.
پزشک در مورد علائم شما و زمان شروع آنها می پرسد. آنها همچنین از شما در مورد انتخاب های غذایی و سایر عادات سبک زندگی شما می پرسند.
آزمایش جیوه خون یا ادرار برای اندازه گیری سطوح در بدن شما استفاده می شود.
هیچ درمانی برای مسمومیت با جیوه وجود ندارد. بهترین راه برای درمان مسمومیت با جیوه جلوگیری از قرار گرفتن در معرض این فلز است.
اگر سطح جیوه شما به حد معینی برسد ، پزشک از شما می خواهد که درمان کیلیت را انجام دهید.
عوامل کیلیت داروهایی هستند که فلز را از اندام های شما خارج می کنند و به بدن شما کمک می کنند تا آنها را دفع کند.
در دراز مدت ، ممکن است برای مدیریت اثرات مسمومیت با جیوه ، مانند اثرات عصبی ، به ادامه درمان نیاز داشته باشید.
با این حال وقتی زود تشخیص داده شود ، می توان مسمومیت با جیوه را متوقف کرد. اثرات عصبی ناشی از سمیت جیوه اغلب دائمی است.
بهترین راه برای جلوگیری از مسمومیت جیوه در رژیم غذایی ، مراقبت از مقدار و انواع غذاهای دریایی است که می خورید.
 
 
سطوح بالای جیوه می تواند به عملکرد مغز و سلامت قلب آسیب برساند.
با این حال ، تا زمانی که مصرف ماهی های با جیوه بالا را محدود کنید ، مزایای سلامتی خوردن ماهی ممکن است بر این خطرات بیشتر باشد.
جیوه در ماهی روی همه افراد یکسان تأثیر نمی گذارد. بنابراین، افراد خاص باید مراقبت بیشتری داشته باشند.
جمعیت های در معرض خطر شامل زنان باردار ، مادران شیرده و کودکان خردسال هستند. جنین ها و کودکان در برابر سمیت جیوه آسیب پذیرتر هستند و جیوه می تواند به راحتی به جنین مادر باردار یا نوزاد مادر شیرده منتقل شود.
در واقع ، نباید از خوردن ماهی ترسید و به طور کلی توصیه می شود که اکثر افراد حداقل دو وعده ماهی در هفته بخورند.
سازمان غذا و دارو (FDA) به افرادی که در معرض خطر بالای سمیت جیوه هستند مانند زنان باردار یا شیرده توصیه می کند که موارد زیر را در نظر داشته باشند :
هر هفته 2 تا 3 وعده (227 تا 340 گرم) از انواع ماهی بخورید.
ماهی و غذاهای دریایی با جیوه کمتر مانند سالمون ، میگو ، ماهی کاد و ساردین را انتخاب کنید.
از ماهی هایی با جیوه بالاتر مانند کاشی ماهی خلیج مکزیک ، کوسه ، اره ماهی و شاه ماهی اجتناب کنید.
پیروی از این نکات به شما کمک می کند تا فواید خوردن ماهی را به حداکثر برسانید و در عین حال خطرات قرار گرفتن در معرض جیوه را به حداقل برسانید.